Việt Nam — Thành viên tích cực của ASEAN
Kể từ khi gia nhập Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) vào năm 1995, Việt Nam đã từng bước khẳng định vai trò và vị thế ngày càng quan trọng trong tổ chức khu vực lớn nhất Đông Nam Á này. Sau gần ba thập kỷ, từ một thành viên mới, Việt Nam đã trở thành một đối tác đáng tin cậy và là tiếng nói có trọng lượng trong nhiều vấn đề khu vực và quốc tế.
ASEAN là gì và tại sao quan trọng?
ASEAN bao gồm 10 quốc gia thành viên: Brunei, Cambodia, Indonesia, Lào, Malaysia, Myanmar, Philippines, Singapore, Thái Lan và Việt Nam. Với dân số hơn 680 triệu người và GDP tổng hợp thuộc top các nền kinh tế lớn nhất thế giới, ASEAN là một khối kinh tế — chính trị — văn hóa có tầm ảnh hưởng lớn trên trường quốc tế.
Những đóng góp nổi bật của Việt Nam
- Chủ tịch ASEAN 2020: Việt Nam đảm nhận vai trò Chủ tịch ASEAN trong bối cảnh đại dịch COVID-19, điều phối thành công nhiều hội nghị trực tuyến và thúc đẩy ký kết Hiệp định RCEP — FTA lớn nhất thế giới tính theo quy mô GDP.
- Thúc đẩy đoàn kết nội khối: Việt Nam luôn là tiếng nói ủng hộ nguyên tắc đồng thuận và không can thiệp nội bộ — hai trụ cột quan trọng của phương thức hoạt động ASEAN.
- Vấn đề Biển Đông: Việt Nam kiên trì thúc đẩy giải quyết tranh chấp Biển Đông thông qua luật pháp quốc tế (UNCLOS 1982) và đàm phán hòa bình trong khuôn khổ ASEAN.
- Kết nối kinh tế: Tham gia tích cực vào Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC), tạo điều kiện lưu thông tự do hàng hóa, dịch vụ, đầu tư và lao động có tay nghề.
Quan hệ Việt Nam với các đối tác đối thoại ASEAN
| Đối tác | Lĩnh vực hợp tác trọng tâm |
|---|---|
| Trung Quốc | Thương mại, đầu tư, quản lý tranh chấp trên biển |
| Nhật Bản | ODA, đầu tư FDI, hỗ trợ phát triển hạ tầng |
| Hoa Kỳ | Thương mại, quốc phòng, hợp tác đại dương |
| Liên minh châu Âu | EVFTA, hợp tác phát triển bền vững |
| Hàn Quốc | FDI lớn nhất, văn hóa, công nghệ |
Chính sách đối ngoại "Cây tre Việt Nam"
Việt Nam theo đuổi chính sách đối ngoại được ví như "cây tre" — gốc rễ vững chắc, thân mềm mại, linh hoạt nhưng không gãy. Đây là chính sách đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ quốc tế, không liên minh quân sự, không đứng về phía này chống phía kia, nhưng vẫn kiên định bảo vệ độc lập chủ quyền và lợi ích quốc gia.
Triển vọng vai trò của Việt Nam trong ASEAN
Với tốc độ tăng trưởng kinh tế ổn định, vị trí địa chiến lược quan trọng và kinh nghiệm ngoại giao ngày càng dày dặn, Việt Nam được kỳ vọng sẽ tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt trong nhiều vấn đề quan trọng của ASEAN trong thập kỷ tới, từ an ninh biển, chuyển đổi năng lượng đến kết nối kỹ thuật số khu vực.